Zobacz także:

Świat nowoczesny od połowy XIX wieku do II wojny światowej. Podręcznik dla gimnazjum klasa 3 część 1
Niniejszy podręcznik to jeden z nowatorskich podręczników dla gimnazjum wchodzących w skład serii "Świat człowieka". Każdy z nich zawiera materiał z zakresu historii, języka polskiego, wychowania obywatelskiego i ścieżek edukacyjnych.

Rezydencje magnackie w Kotlinie Jeleniogórskiej w XIX wieku
Arystokracja, jako grupa decydująca przez wieki o polityce, gospo­darce i kulturze, zawsze wzbudzała zainteresowanie badaczy. Życie rezydencji magnackich, ulubiony sposób spędzania wolnego cza­su, zainteresowania, mentalność, widzenie własnej roli w społeczeń­stwie i sposób wpływania na jego życie i losy to sprawy, z którymi warto się zaznajomić. W tym celu najlepiej zwrócić uwagę na rejony ze znacznymi skupiskami arystokratycznych siedzib. Na Dolnym ŚląÂ­sku takimi miejscami są przede wszystkim okolice Wałbrzycha, Świd­nicy i Jeleniej Góry, gdzie do dziś znajduje się wiele pałaców, które w minionych dwóch wiekach należały do najwybitniejszych rodów śląskich powiązanych koligacjami i więzami towarzyskimi z europej­skimi dworami królewskimi i cesarskimi. Kotlina Jeleniogórska i jej okolice, doskonale nadawały się zarówno do letniego, jak i zimowego wypoczynku. Już na przełomie XVIII i XIX w. swoje rezydencje miało tu kilka rodzin z kręgu arystokracji związanej w dużym stopniu z berlińskim dworem Hohenzollernów. Karl Georg Heinrich hr. von Hoym i Friedrich Wilhelm hr. von Reden byli jedny­mi z pierwszych pruskich wyższych urzędników państwowych, którzy w okolicach Jeleniej Góry stworzyli dla siebie miejsca wypoczynku, a hr. von Reden również wzorcowe gospodarstwo. Jednak znacznie większe­go znaczenia nabrały tereny Kotliny Jeleniogórskiej z chwilą nabycia w 1822 r. Karpnik przez ks. Wilhelma, brata króla pruskiego, a w latach trzydziestych Mysłakowic i Wojanowa przez samego króla Frydery­ka Wilhelma II. Od tego czasu wielu ludzi przybywało tu ze snobizmu, chcąc znaleźć się blisko króla i dworu. W Karkonoszach być wypadało - jeśli nie na stałe, to przynajmniej z wizytą, w kurorcie lub turystycznie. Jak piszał Ryszard Kincel, "nikt ze znanych ówcześnie ludzi nie oparł się zatem modzie odwiedzenia gór, kędy stąpali od czasu do czasu król, książęta domu panującego lub ich rodziny". Niniejsza praca dotyczy zasadniczo tych rodów, które były blisko związane z królewskim rodem, oraz rezydencji, które wyróżniały się swoją substancją zabytkową, architekturą, zbiorami w nich zgromadzonymi albo wiązały się z wybitnymi dla dziejów Kotliny Jeleniogórskiej postaciami i zdarzeniami historycznymi. Romuald M. Łuczyński

Życie polskie w XIX wieku
Jak wyglądało życie Polaków bez Polski w XIX w.,"Życie..." to zbiór spostrzeżeń i opisów dotyczących zarówno sfery oficjalnej życia polskiego, jak i nieformalnej, a nawet intymnej. Tak obyczaje i reguły życia społecznego, jak i związane z nim sukcesy oraz porażki Polaków pod zaborami przedstawione zostały przez autora z błyskotliwością dziennikarza, uwagą naukowca i wdziękiem gawędziarza. Dzięki temu książka stanowi atrakcyjne źródło wiedzy o tamtym okresie zarówno pod względem merytorycznym, jak i literackim.

Enfants terribles Dzieci złe źle wychowane w literaturze polskiej XIX wieku
Przedmiotem pracy była kreacja dziecka "nieświętego", przynależnego do sfery profanum, złego, źle wychowanego, którego literacki wizerunek ulegał, za prawa pedagogiki w XIX w. licznym przemianom, był przedmiotem refleksji edukacyjnej, socjologicznej, antropologiczno-kulturowej. W wieku oświecenia zło w dziecku utożsamiano z jego "dzikością", nieokrzesanie - z niegodnym człowieka nowożytnego - "barbarzyństwem". Wiek ten dał początek trwającemu przez całe dziewiętnaste stulecie sporowi o metodę zaprowadzania karności, który podzielił pedagogów na zwolenników stosowania fizycznej przemocy i jej przeciwników, opowiadających się za wychowaniem opartym na rozumnej perswazji. Ambiwaletny stosunek do dziecka, właściwy romantyzmowi wyrażał się w traktowaniu raz jako anioła, to znów demona. Demoniczna kreacja dziecka miała swe odwzorowania w pedagogice terroru, czerpiąc swe źródła z przesądnych praktyk folkloru, tradycji mitologicznej i biblijnej. Spór, w ostatnich dekadach XIX w., toczył sie między zwolennikami genetycznego determinizmu a mniej sceptycznymi pedagogami, wierzącymi w pozytywne skutki wychowawczego wpływu. Polscy pisarze i pedagodzy zachowali dystans wobec doktryny naturalizmu, ograniczali się do kreowania "ofiar" złej pedagogiki, rozpuszczonych "pańskich" dzieci i zdemoralizowanej, pozbawionej pedagogicznego dozoru miejskiej i wielkiej biedoty.

Architektura XIX wieku na ziemiach polskich
Prezentowana książka jest pierwszą tak obszerną i bogato ilustrowaną panoramą architektury ziem polskich XIX wieku. Ukazuje bogactwo znamiennych dla tej epoki form stylowych - od klasycyzmu, poprzez różne odmiany neorenesansu i negotyku, formy orientalne i neobarokowe, aż po ?styl zakopiański" ? występujących w dziełach o różnorodnym charakterze: pałacach, kościołach, w budownictwie użytecz ności publicznej, czy wielkomiejskich kamienicach. Autor uwypukla znaczenie czołowych ośrodków architektury ziem polskich: Warszawy, Krakowa, Lwowa, Wilna, Łodzi czy Poznania i na tym tle ukazuje działalność wielu znakomitych architektów polskich tego czasu.